Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç

Blog Article

Basın kartı almak isteyenler için rehber: yaş, eğitim ve sözleşme şartları, elektronik başvuru adımları, geçerlilik süresi ve yenileme işlemleri.

Basın kartı, Türkiye'de gazetecilik mesleğini icra edenlerin kimliğini resmî olarak belgeleyen ve İletişim Başkanlığı tarafından verilen en önemli meslek belgesidir. Sahada habercilikten protokol alanlarına erişime kadar pek çok süreçte bu kartın kazandırdığı resmiyet belirleyici olur .

Bu kapsamlı yazıda ; kart türlerini, genel ve özel şartları, kuruluşların taşıması gereken nitelikleri, başvuru aşamalarını, başvuruları karara bağlayan Komisyonun çalışma usulünü ve kartın geri alındığı durumları yönetmelik maddelerine dayanarak açıklıyoruz. Amaç , yazıyı bitirdiğinizde başvurunuzu eksiksiz biçimde planlayabilmeniz.

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin meslekteki statüsünü kanıtlar .

Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla alabileceği bir belge değildir. Çoğu başvuruda kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem gazeteci hem yayın organı incelenir .

"Sarı Basın Kartı" Adı Nereden Geliyor?

Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, mevzuattaki bir kategori değildir; kartın geleneksel rengine dayanarak ortaya çıkmış yaygın bir ifadedir. Yönetmelikte sadece beş tür sayılır ve günlük kullanımda "sarı kart" denildiğinde çoğu zaman göreve bağlı basın kartı düşünülür.

Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?

Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .

Düzenlemede 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Söz konusu güncellemeyle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin belirlenmesinde serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı açıkça belirtilmiş, Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .

Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
Ayrıntılı kurallar: 2023 tarihli yönetmelik metni
Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
Sözleşme şartı: 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesi
Etik çerçeve: Basın İlan Kurumu'nun basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yürürlükteki düzenlemeye göre toplam beş kart türü vardır . Türlerin her birinin kimlere verildiği ve başvuru koşulları ayrı ayrı belirlenmiştir. Size uygun türü seçmek , zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Türk vatandaşı olup bir medya kuruluşunda bağlı çalışan gazeteciler ile enformasyon görevlilerine verilir. En yaygın kart türü budur; başvuranın genel şartların tamamını taşıması gerekir. TRT aracılığıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı uygulanmaz.

2. Süreli Basın Kartı

Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Yabancı gazetecinin ; kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelemesi , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin alınmış olması ve bağlı olduğu kurumun merkez ülkesinin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu ibraz etmesi gerekir. Kart, görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar geçerlidir .

3. Geçici Basın Kartı

Görev bölgesi Türkiye olmayan, fakat haber takibi için bir süreliğine ülkeye gelen yabancı medya çalışanları bu kartı alabilir. Geçici kart, görev süresi göz önünde tutularak en fazla üç ay için verilir ve talep hâlinde yalnızca bir kez uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Serbest kart başvurusunun, en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Verilecek kartın süresi , kart taşıma kıdemine göre belirlenir :

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
On yıldan fazla kart taşıyanlara 24 ay

Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda da çalışma durumunun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması şarttır.

5. Sürekli Basın Kartı

Meslekte en az 18 yılını doldurmuş medya mensuplarına ve 18 yıl kart taşımış enformasyon görevlilerine ömür boyu verilir. Bu süre hesaplanırken serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayı dikkate alınır . Sürekli kart başvurularında bir kuruluşta çalışıyor olma şartı bulunmaz; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .

Basın Kartı Almak İçin Gereken Şartlar

Hangi türe başvurursanız başvurun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler aranır . Listedeki maddelerden herhangi biri karşılanmazsa başvuru kabul görmez :

18 yaşını doldurmuş olmak.
En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
Hakkında kısıtlılık ya da kamu hizmetlerinden yasaklanma kararı olmamak.
Kasıtlı bir suçtan beş yıl ya da daha uzun hapis cezasıyla hüküm giymemiş olmak.
Şantaj, hırsızlık, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet gibi yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak.
Terör suçları ve terörün finansmanı kapsamındaki suçlardan mahkûm olmamak.
Basın Kanunu'nun 25/2. maddesinde sayılan suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için aranmaz . Enformasyon görevlisi sıfatıyla başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Sahada en çok görülen hata, çalışanın 5953 yerine 4857 sayılı Kanun'a tabi gösterilmesidir. Süreç başlamadan önce hizmet akdinizi bir kez daha gözden geçirin .

Kart Alamayacak Olanlar Kimlerdir?

Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Söz gelimi bir holdingin iç bültenini yazan editör, yaptığı iş gazetecilik benzeri olsa da bu kartı alamaz .

Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar

Kişisel şartları taşımak tek başına yetmez; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki şartları sağlaması gerekir. Buna ek olarak her kuruluş türü için kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Basılı Gazete ve Dergiler

Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka bir yayından kopyalanmamış olması şarttır . Kontenjan , sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre belirlenir ; mesela yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru kabul edilmez .

Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum

Ajansların ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci bulundurması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması gerekir . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı bulunmaz.

Radyo ve Televizyon Kuruluşları

Radyo ve televizyonların 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması gerekir . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilemez.

Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri

Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa vermesi , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz biçimde ulaşılabilir olması, özgün ve güncel günlük haber veya yorum içeriği sunması ve sayfa içeriklerinin başka yayından aynen alıntı içermemesi zorunludur . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:

Dört sigortalı gazeteci çalıştıran sitelerde sahibi ile 4 çalışan
Beş ila dokuz sigortalı çalışanı olan sitelerde sahibi ile 9 çalışan
10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında geleneksel unvanlara ek olarak video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da yer alır .

Basın Kartı Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber

Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve özetle şu adımlardan oluşur :

Kart türünü belirleyin: Durumunuza uygun türün göreve bağlı, serbest ya da sürekli kart olup olmadığını netleştirin.
Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
Sisteme girin: Başkanlığın elektronik başvuru ekranında beyannamenizi oluşturun ve zorunlu belgeleri yükleyin.
Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
Dosya kontrolü: İletişim Başkanlığı bölge müdürlüğü başvuruyu inceler, ilgili kamu kurumlarından bilgi ve belge talep edebilir.
Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.

Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Başkanlıkça reddedilir ve ret kararı beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapmak mümkündür.

Yurt dışındaki Türk medya mensupları, başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurularını yapar . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu doldurarak başvurur; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Görev süresi iki yıldır.

Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı için en az 13 üyenin katılımı gerekir; toplantılar uzaktan erişimle de yapılabilir.
Kararlar katılan üyelerin salt çoğunluğuyla alınır ve çekimser oy kullanılamaz.
Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
Ret kararlarının gerekçeleri tutanağa eklenir.

İnceleme sırasında başvuru sahibinin nitelik, eser ve ödüllerine ek olarak işvereni olan yayın organının durumunu da dikkate alır . İnternet haber sitesi çalışanlarında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da değerlendirmeye girer . Bu yüzden erişimi zayıf bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile başvurunun reddine yol açabilir .

Basın Kartı Ne İşe Yarar?

Kartın sağladığı başlıca avantaj, sahibinin gazeteci kimliğini resmî olarak belgelemesidir . Bunun yanında mevzuatta somut olarak tanımlanmış bazı kolaylıklar vardır :

Basın trafik kartı: Kart sahipleri isterse trafik kartına başvurabilir; sağlayacağı kolaylıkları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığı birlikte tespit eder.
Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.

Şu ayrıma dikkat etmek gerekir: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden ileri gelir. Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan faydalanabilir . Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine uyguladığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; son durumu ilgili kurumdan doğrulamanız gerekir .

Geçerlilik, Yenileme ve Kayıp Kartlar

Yürürlükteki kurallara göre kartın geçerlilik süresi on yıldır . Geçerliliği sona eren kartlar, sahibinin şartları taşımaya devam etmesi kaydıyla Komisyona gitmeden Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; kartın fiziksel olarak tazelenmesi söz konusu olabilir .

Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kartın kaybolması hâlinde başvuruya kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenmelidir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi yılda en fazla iki Haber Yazılımı defa mümkündür .

Ücret konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Güncel tutar Başkanlıkça ilan edildiğinden, resmî duyuruları takip etmeniz en doğrusudur .

Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , söz konusu değişiklik değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilir . Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa teslim edilir. Elinizdeki eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru işleme konmaz.

Kart aşağıdaki durumlarda Başkanlıkça iptal edilir:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
Çalışılan kuruluşun gerekli kurumsal şartları artık sağlamaması
Kartın ya da bağlı kartların üçüncü kişilerce kullanılmasına izin verilmesi
Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi

Etik ihlal gerekçesiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart düzenlenmez . Komisyon, ihlalin mahiyetine göre yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Bunun yanında resmî karta benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; ilgililere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilemez.

Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar

Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de karta başvurabilir. Bu başvuru sahiplerinde ayrı kurallar uygulanır.

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , bu sıfatla karta başvuru yapabilir . Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından imzalanması ve görev yapılan birimi ile kadro unvanını gösteren görev yazısının eklenmesi şarttır. Bu tür dosyalarda Komisyon görevin gerçekten medya ile ilgili olup olmadığına dikkat eder ; sadece unvan tek başına yetmez .

İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler

Yayın sahipleri, tüzel kişi temsilcileri ve radyo-televizyon yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi diğer genel şartlar aynen uygulanır .

Sendika, Dernek ve Vakıf Yöneticileri

Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de başvuru yapabilir . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.

Başkanlığın Yaptığı Denetimler

İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını periyodik olarak inceler. Yayın kuruluşları, Başkanlık talep ettiğinde kart sahibi personelin kimlik, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini gösteren onaylı listeyi sunmalıdır. İnceleme sırasında mesleki çalışmalar da sorulabilir; bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen kuruluş sahibi uyarılır .

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Sisteme girmeden önce şu maddeleri baştan sona kontrol etmeniz, gereksiz ret ve gecikmeleri önemli ölçüde azaltır :

Yaş ve eğitim şartlarını sağlıyorum.
Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
Sözleşmem 5953 sayılı Kanun'a uygun düzenlendi ve SGK kaydım bu doğrultuda yapıldı.
En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.

Bu maddelerden herhangi birinde tereddüt varsa , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak daha akıllıca olur . Çünkü olumsuz sonuçlanan bir talep yeniden başvuru hakkı tanısa da süreci aylarca uzatabilir .

Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Reddedilen dosyaların büyük bölümü, basit bir kontrolle engellenebilecek eksikliklerden ileri gelir. En sık karşılaşılan sorunlar ve doğru yaklaşım şöyle sıralanabilir :

Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
Kartı elde tutmak → İade gereken durumlarda eski kartı teslim etmeden yeni başvuru yapmayın.

Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , işten çıkışının ardından iki ay sonra yeni bir yayında işe başlıyor . Bir aydan uzun boşluk oluştuğu için kesintisiz çalışma şartı bozuluyor . Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler

2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve internet sitelerinde çalışan medya mensupları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Fakat her dijital yayın kendiliğinden uygun sayılmaz. Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için aşağıdaki noktaları kontrol edin :

Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
Şeffaf künye: Yayın sorumlularını gösteren künye sayfasını kolay erişilebilir yapın.
Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
İçerik kalitesi: Günlük, özgün ve kaynağı belirtilmiş haberlerle yayın yapın.
Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.

Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, sitenin teknik altyapısıyla yakından bağlantılıdır . Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , site sahipleri için günlük işin bir parçası olmalıdır .

Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?

Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik asgari eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini yeterli sayar ; yani lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Ancak Komisyon mesleki geçmişinizi dikkate alır ; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar belirleyicidir .

Başvurudan sonra kart ne zaman çıkar?

Kesin bir süre öngörülmemiştir. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine alınır . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi toplantı takvimine göre değişir .

Bir kuruma bağlı olmadan kart alınabilir mi?

Sınırlı koşullarla evet. Serbest basın kartı, bir kurumda en az bir yıl çalıştıktan sonra ayrılan ve bir ay içinde başvuru yapanlara ve resmî temsilcilik tarafından onaylanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere düzenlenir. Hiç kurumsal çalışma geçmişi olmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu yol açık değildir .

Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, yalnızca bu faaliyetle kart alamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü olarak çalışan biri başvuru yapabilir .

Basın kartı ücretli mi?

Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini belirtir . Bedelin tahsili ve tutarı Başkanlıkça duyurulur ; bu yüzden son durumu resmî siteden teyit etmelisiniz.

Basın kartı iptalinden sonra tekrar başvurulabilir mi?

Gerekçe ortadan kalkınca yeni bir başvuruda bulunulabilir. Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl dolmadan yeni kart verilmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki ilgili işlemler tamamlanmadıkça kart verilemez.

Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?

Evet, alabilirler. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. İki durumda da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu istenir ; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .

Basın kartı, gazetecilik mesleğinin temel güvencesidir ve süreç ayrıntılı olsa da adımlar nettir . Size uygun türü belirleyip eksiklerinizi başvurudan önce giderir ve yükümlülüklerinizi zamanında yerine getirirseniz , belgenizi rahatlıkla edinip meslek hayatınız boyunca koruyabilirsiniz.

Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Resmî işlemler için daima İletişim Başkanlığının resmî kanallarını esas alın ; bu rehberdeki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir ve hukuki danışmanlığın yerine geçmez .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı BAşVURUSU: ŞARTLAR, BELGELER VE ADıM ADıM SüREç

Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç